Η αντίσταση στην ινσουλίνη είναι ένας όρος που ακούμε όλο και πιο συχνά, ειδικά όταν συζητάμε για βάρος, προδιαβήτη ή κίνδυνο εμφάνισης σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Παρόλα αυτά, τις περισσότερες φορές αναπτύσσεται «σιωπηλά», χωρίς έντονα συμπτώματα, και πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι την έχουν.
Σε αυτό το άρθρο θα δούμε με απλό τρόπο τι είναι η αντίσταση στην ινσουλίνη, ποιον επηρεάζει, ποια σημάδια μπορεί να εμφανιστούν και πώς η διατροφή και ο τρόπος ζωής μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπισή της.
Τι είναι η αντίσταση στην ινσουλίνη;
Η ινσουλίνη είναι μια ορμόνη που παράγεται από το πάγκρεας και βοηθά τη γλυκόζη να μπει μέσα στα κύτταρα, ώστε ο οργανισμός να την χρησιμοποιήσει για ενέργεια.
Όταν υπάρχει αντίσταση στην ινσουλίνη, τα κύτταρα δεν «ακούνε» σωστά το σήμα της ινσουλίνης. Για να διατηρήσει το σάκχαρο στο αίμα σε φυσιολογικά επίπεδα, ο οργανισμός αναγκάζεται να παράγει όλο και περισσότερη ινσουλίνη.
Για ένα διάστημα, αυτό εοιτυγχάνεται. Ωστόσο:
Tα επίπεδα ινσουλίνης αυξάνονται (υπερινσουλιναιμία), το σώμα τείνει να αποθηκεύει περισσότερο λίπος και με τον χρόνο μπορεί να ανέβουν και τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Αν η κατάσταση δεν διαγνωστεί και δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως, η αντίσταση στην ινσουλίνη μπορεί να οδηγήσει σε προδιαβήτη και, στη συνέχεια, σε σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, αλλά και να αυξήσει τον κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα.
Ποιους επηρεάζει περισσότερο η αντίσταση στην ινσουλίνη;
- Άτομα με περίσσεια λίπους στην κοιλιά (κεντρική παχυσαρκία)
- Άτομα με υπέρβαρο ή παχυσαρκία, ειδικά όταν η αύξηση βάρους συνέβη τα τελευταία χρόνια
- Άτομα με καθιστική ζωή και ελάχιστη φυσική δραστηριότητα
- Άτομα με οικογενειακό ιστορικό σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2
- Γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS)
- Γυναίκες που είχαν σακχαρώδη διαβήτη κύησης
- Άτομα με υπέρταση, διαταραχές λιπιδίων (αυξημένα τριγλυκερίδια, χαμηλή HDL) ή λιπώδη διήθηση ήπατος
- Άτομα με κακό ύπνο, χρόνιο στρες ή/και κάπνισμα
Παράλληλα, αντίσταση στην ινσουλίνη μπορεί να εμφανίσουν και άτομα με φυσιολογικό σωματικό βάρος, ειδικά αν έχουν έντονο οικογενειακό ιστορικό ή πολύ καθιστικό τρόπο ζωής. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να δίνουμε βάση όχι μόνο στα κιλά, αλλά και στις συνήθειες της καθημερινότητας.
Ποια είναι τα συχνότερα συμπτώματα;
Στα πρώτα στάδια, η αντίσταση στην ινσουλίνη συχνά δεν δίνει καθόλου εμφανή συμπτώματα. Για αρκετά χρόνια ο οργανισμός καταφέρνει να κρατά το σάκχαρο σε φυσιολογικά επίπεδα, αυξάνοντας απλώς την παραγωγή ινσουλίνης.
Παρόλα αυτά, με τον χρόνο μπορεί να παρατηρηθούν κάποια σημάδια που αξίζει να μας βάλουν σε σκέψη:
- Ανεξήγητη κούραση ή αίσθηση ότι «ξεμένω από δυνάμεις», ειδικά μετά τα γεύματα
- Υπνηλία μετά το φαγητό, ιδιαίτερα μετά από γεύμα πλούσιο σε υδατάνθρακες
- Έντονη επιθυμία για γλυκά ή για «κάτι γρήγορο» ανάμεσα στα γεύματα
- Εύκολη πείνα λίγο μετά το φαγητό
- Δυσκολία απώλειας βάρους, παρόλο που κάποιος προσπαθεί
- Εντόνο λίπος στην κοιλιά, ακόμη κι αν το συνολικό βάρος δεν είναι πολύ αυξημένο
- Θολή σκέψη ή δυσκολία συγκέντρωσης («brain fog»)
- Αυξημένη αρτηριακή πίεση ή/και αυξημένα τριγλυκερίδια στις εξετάσεις
- Ανωμαλίες στην περίοδο
- Δυσκολία σύλληψης
- Αυξημένη τριχοφυΐα ή ακμή, ειδικά σε πλαίσιο συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών
Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι τα παραπάνω συμπτώματα δεν είναι ειδικά. Μπορεί να οφείλονται και σε άλλες καταστάσεις. Ο μόνος αξιόπιστος τρόπος για να διαπιστωθεί αν υπάρχει αντίσταση στην ινσουλίνη είναι ο ιατρικός και εργαστηριακός έλεγχος.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Ο διάγνωση της αντίστασης στην ινσουλίνη γίνεται με εργαστηριακό έλεγχο. Στην συνέχεια ο γιατρός κάνει συνεκτίμηση των αποτελεσμάτων, μαζί με το ιατρικό και οικογενειακό ιστριοκό του ασθενούς.
Ένας τέτοιος εργαστηριακός έλεγχος περιλαμβάνει:
- Γλυκόζη νηστείας
- Ινσουλίνη νηστείας
- Καμπύλη σακχάρου (δοκιμασία ανοχής γλυκόζης)
- Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c)
- Λιπιδαιμικό προφίλ (χοληστερόλη, τριγλυκερίδια, HDL, LDL)
Έπειτα ο διαιτολόγος είναι αυτός ο οποίος, θα βοηθήσει τον ασθενή με την αλλαγή του τρόπου διατροφής, φτιάχνοντάς του ένα πλήρως εξατομεικευμένο πρόγραμμα διατροφής, βασισμένο στις ανάγκες του.
Πώς αντιμετωπίζεται η αντίσταση στην ινσουλίνη;
Το βασικό όπλο κατά της αντίστασης στην ινσουλίνη είναι η αλλαγή του τρόπου διατροφής, συμπληρωματικά με κάποια φαρμακευτική αγωγή εφόσον ο θεράπων γιατρός το κρίνει απαραίτητο. Η διατροφική προσέγγιση είναι ίσως ο πιο δθνατός σύμμαχος της ρύθμισης ατυτού του φαινομένου
- Ρύθμιση σωματικού βάρους
- Επιλογή σωστών υδατανθράκων
- Επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης
- Υγιεινά λιπαρά στην καθημερινότητα
- Άσκηση
- Ύπνος
- Έμφαση στις φυτικές ίνες
- Κατανάλωση σωστών υδατανθράκων
- Συχνότητα και συνδιασμός γευμάτων
Μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες για την υγιείνη διατροφή πατώντας εδώ
Χρειάζεστε βοήθεια για να οργανώσετε τη διατροφή σας;
Αν υποψιάζεστε ότι μπορεί να έχετε αντίσταση στην ινσουλίνη ή αν οι πρόσφατες εξετάσεις σας έδειξαν αυξημένο σάκχαρο, τριγλυκερίδια ή κοιλιακό λίπος, η σωστή καθοδήγηση μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά.
Μαζί μπορούμε:
- να αξιολογήσουμε αναλυτικά τη διατροφή και τον τρόπο ζωής σας
- να θέσουμε ρεαλιστικούς στόχους για βάρος, ενέργεια και υγεία
- να οργανώσουμε ένα εξατομικευμένο διατροφικό πλάνο που ρυθμίζει καλύτερα το σάκχαρο, μειώνει το κοιλιακό λίπος και ταιριάζει στην καθημερινότητά σας
- να παρακολουθούμε την πορεία σας με λιπομέτρηση ακριβείας και τακτικές επανεκτιμήσεις
Είμαι Διαιτολόγος στην Κόρινθο και μπορώ να σας υποστηρίξω τόσο δια ζώσης, όσο και διαδικτυακά μέσω online συνεδριών. Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μου:
- Τηλεφωνικά στο +306970299990
- Με email στο nikos@drouskas.com
- Μέσω της φόρμας επικοινωνίας στην ιστοσελίδα μου
